Fandom

Warszawikia

Państwowy Instytut Geologiczny

5356 stron w Warszawikii
Dodaj nową stronę
Dyskusja0 Udostępnij
Zabytek.png
nr w rej.
877
PIG 2.jpg

Państwowy Instytut Geologiczny – budynek C

PIG.jpg

Państwowy Instytut Geologiczny – główne wejście, po prawej głaz narzutowy

Państwowy Instytut Geologiczny (w skrócie PIG) znajduje się przy ul. Rakowieckiej 4. Zespół zabudowań Instytutu zajmuje północno-zachodni narożnik skrzyżowania ul. Rakowieckiej z ul. Wiśniową. PIG jest największym ośrodkiem naukowo-badawczym polskiej geologii. Utworzony został na mocy uchwały Sejmu Ustawodawczego w maju 1919 roku (jest jednym z najstarszych polskich instytutów naukowych). W skład siedziby Instytutu wchodzą wpisane do rejestru Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków 3 budynki (A, B, C), w których znajdują się m.in. Muzeum Geologiczne i Biblioteka Geologiczna (budynek C) oraz Centralne Archiwum Geologiczne (budynek A).

HistoriaEdytuj

Do powstania PIG przyczyniły się starania wielu osób, głównie Władysława Szajnochy. Z jego inicjatywy w Sejmie Ustawodawczym RP w dniu 3 kwietnia 1919 roku złożono wniosek w sprawie powołania Instytutu. Na 43. posiedzeniu Sejmu Ustawodawczego poseł Radziszewski raportuje o "uruchomieniu Państwowego Instytutu Geologicznego w dniu 7-go maja 1919 r.", a więc niemal dokładnie w pół roku od odzyskania przez Polskę niepodległości. Uroczystego otwarcia PIG dokonał minister Przemysłu i Handlu dr Kazimierz Hącia dnia 7 maja 1919 roku. Pierwszym dyrektorem Instytutu, liczącego wówczas 31 pracowników naukowych, został prof. Józef Morozewicz. Obecnie w głównej siedzibie PIG w Warszawie i w 8 oddziałach terenowych pracuje ponad 600 osób.

BudynkiEdytuj

PIG old1.jpg

Front byłego budynku głównego PIG (obecnie budynek C)

PIG old2.jpg

Zniszczona sala główna Muzeum Geologicznego (obecnie budynek C) po oblężeniu Warszawy w 1939 roku

PIG old3.jpg

Budowa nowego gmachu Instytutu (obecnie budynek A)

Początkowo, nie mając własnej siedziby, Instytut korzystał z gościnności Pałacu Staszica. Wkrótce pozyskał działkę w kwadracie ulic: Rakowieckiej, Wiśniowej, Batorego i dziś już nieistniejącej ulicy Skautów. Wówczas to ogłoszono konkurs na projekt nowej siedziby, w wyniku którego realizację budowy powierzono architektowi Marianowi Lalewiczowi. Zaprojektował on budynki w charakterystycznym dla siebie stylu akademickiego klasycyzmu, przy czym wnętrza cechował nieco tajemniczy, bazylikowy lub klasztorny wystrój (obecne budynki B i C). Budowę siedziby PIG rozpoczęto jednak dopiero w 1925 roku. Ciekawostką jest, że niektóre detale dekoracyjne wykonano z kamienia pochodzącego z rozebranego w 1926 roku soboru Aleksandra Newskiego na Placu Saskim (były to różowe granity z wyspy Kumlinge, w archipelagu Wysp Alandzkich). Budowę budynku południowego (obecny budynek B) rozpoczęto w połowie 1925 roku i zakończono rok później, natomiast gmach główny (obecnie budynek C), którego fundamenty położono już w 1923 roku, do częściowego użytku został oddany dopiero po siedmiu latach. Wtedy też nastąpiła ostateczna przeprowadzka Instytutu z Pałacu Staszica. Ze względu na ogromne kłopoty finansowe, ówczesny gmach główny (budynek C) ukończono dopiero w 1936 roku Całkowity koszt budowy wyniósł 2 300 000 zł, co jak na owe czasy stanowiło ogromną sumę. W czasie okupacji budynki Instytutu zostały zniszczone w 95%. Po wyzwoleniu Warszawy, w lipcu 1945 roku, przystąpiono do odbudowy gmachów, którą ukończono w latach 1946-1947. Zdecydowano wówczas o konieczności rozbudowy Instytutu. Budowę nowego gmachu rozpoczęto w 1948 roku według projektu Marka Leykama i Czesława Witolda Krassowskiego. Budynek został oddany do użytku w 1952 roku. Obecnie budynek ten (budynek A) pełni funkcję gmachu głównego PIG. Przed głównym wejściem do budynku A (od ul. Wiśniowej) znajduje się głaz narzutowy (największy z wydobytych w obrębie miasta) o kubaturze ok. 10 m3 i masie ok. 30 t., będący pomnikiem przyrody. Na głaz ten natrafiono w 1938 roku podczas budowy kolektora przy ul. Podchorążych. Jest to gnejs biotytowy z licznymi iniekcjami, właściwymi skandynawskim arterytom. Głaz ustawiono przed Instytutem 23 kwietnia 1959 roku, o czym informuje stosowna tablica. Na terenie Instytutu znajdują się także inne pomniki przyrody – zespół 3 głazów narzutowych (od strony ul. Rakowieckiej) oraz 2 zabytkowe drzewa (widoczne z ul. Wiśniowej). W ostatnich latach budynki PIG przeszły gruntowną renowację – zyskały m.in. nową elewację oraz pokrycie dachowe. Modernizacji poddano także Muzeum Geologiczne – w 2002 roku pod główną salą ekspozycyjną otwarto nowy magazyn zbiorów. Miejsce na magazyn uzyskano wybierając spod gmachu grunt metodą górniczą.

InstytucjeEdytuj

Muzeum GeologiczneEdytuj

Zobacz więcej w artykule: Muzeum Geologiczne.

Muzeum Geologiczne PIG powstało w 1919 roku. Jest jedynym muzeum geologicznym w Polsce, które przedstawia w pełny sposób zagadnienia budowy geologicznej kraju. Znajdują się tu m.in. różnorodne okazy skał, minerałów i skamieniałości ułożonych w tematyczne wystawy, a także szkielety wymarłych zwierząt z epoki lodowcowej (mamuta, nosorożca włochatego i niedźwiedzia jaskiniowego), rekonstrukcja dinozaura, tropy dinozaurów żyjących na terenie Polski oraz rekonstrukcja jaskini i pustyni. W Muzeum znajduje się 8 wystaw stałych: Materia Ziemi, Historia Polski w kamieniu pisana, Surowce mineralne Polski, Państwowy Instytut Geologiczny 1919-1999, Skamieniały Świat, Magmatyzm, Sedymentacja i diageneza, Metamorfizm. Muzeum Geologiczne znajduje się w budynku C PIG. Jest czynne od poniedziałku do piątku w godz. 9:00-15:00 oraz w niedziele w godz. 10:00-14:00. W soboty i święta muzeum jest nieczynne. Wstęp do muzeum jest wolny.

Biblioteka GeologicznaEdytuj

Biblioteka Geologiczna PIG, podobnie jak muzeum, istnieje od początku powołania Instytutu, tj. od 1919 roku. Zgromadziła największy w Polsce zbiór publikacji geologicznych, liczący ponad 160 000 woluminów i ponad 500 tytułów czasopism krajowych i zagranicznych. Biblioteka jest czynna od wtorku do piątku, w godz. 9:00-14:30. Każdy może korzystać ze zbiorów Biblioteki bez ograniczeń na miejscu, natomiast wypożyczenia na zewnątrz odbywają się wyłącznie na podstawie rewersu międzybibliotecznego. Biblioteka nie wykonuje odbitek kserograficznych.

Centralne Archiwum GeologiczneEdytuj

Centralne Archiwum Geologiczne (w skrócie CAG) w PIG to główne krajowe archiwum dokumentów geologiczno-środowiskowych i próbek geologicznych. Materiały i dane znajdujące się w CAG wspomagają badania geologiczne, planowanie przestrzenne i zarządzanie środowiskiem, służą racjonalnemu wykorzystaniu surowców mineralnych i gospodarce wodnej. CAG gromadzi, konserwuje i udostępnia materiały geologiczne, hydrogeologiczne i geofizyczne, mapy oraz rdzenie wiertnicze. Prowadzi także sprzedaż wydawnictw geologicznych. Dzięki internetowym aplikacjom możliwy jest bezpośredni dostęp do informacji o zgromadzonych archiwaliach. Archiwum mieści się w budynku A Instytutu i jest czynne od wtorku do piątku w godz. 9:00-15:00.

Linki zewnętrzneEdytuj

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

W sieci Wikii

Losuj Wikię