Wikia

Warszawikia

Kanał Żerański

Dyskusja0
4544stron na Warszawikii
Kanał Żerański (Białołęcka, Płochocińska)

Kanał Żerański na wysokości ul. Białołęckiej

Kanal zeranski kobialka

Kanał Żerański na wysokości Kobiałki, widok w stronę północną

Kanał Żerański (śluza)

Śluza na Żeraniu

Kanał Żerański (Kanał Królewski) – kanał wodny liczący 17,6 kilometra, swój bieg rozpoczynający na warszawskim Żeraniu, gdzie łączy się z Wisłą, a kończący się w Nieporęcie, u ujścia do Zalewu Zegrzyńskiego. Przebiega w przybliżeniu z północy na południe.

Początki Kanał Żerański bierze już w w XVII wieku, kiedy to król Zygmunt III Waza wydał polecenie, by wybudować kanał, który "ściągnie" wody z rzeki rzeki Długiej, która zagrażała wylewami królewskiemu dworowi w Nieporęcie. Ówczesna nazwa kanału brzmiała Kanał Królewski i ta była stosowana do lat 30. XX wieku.

Kolejne prace nad kanałem chciano prowadzić w I połowie XIX wieku, kiedy to wobec odcięcia terenów polskich od Bałtyku przez Prusy zadecydowano o wybudowaniu kanału łączącego Wisłę z Niemnem, który wpada do Bałtyku. Kanał Żerański pozostał jednak tylko w formie planów.

Do pomysłu budowy kanału powrócono w 1910 roku, kanał miałby skrócić drogę z Bugu do Warszawy o 40 kilometrów. Rozpoczęte w 1919 roku prace przerwano, a kolejne prace podjęto w latach 1935-1938, wybudowano jednak tylko niewielki, długi na 2,5 kilometra kanał odwadniający rzekę Długą oraz Kanał Bródnowski. Do właściwych prac przystąpiono dopiero po wojnie, w 1951 roku wybudowano na Żeraniu śluzę oraz port. Prace zakończono w 1953 roku.

Kanał płynie przez teren Elektrociepłowni Żerań, a następnie wzdłuż ul. Płochocińskiej. W 1951 r. na początku Kanału Żerańskiego wybudowano port oraz śluzę. Dwustronna śluza między portem a Wisłą była przez długi czas drugą na świecie co do wielkości i typu, po śluzie pod Asuanem na Nilu w Egipcie. Przez działanie elektrociepłowni woda w kanale jest zdecydowanie cieplejsza niż np. w Wiśle, dzięki czemu ilość ryb jest imponująca. nad kanałem znajduje się 10 mostów drogowych oraz 3 kolejowe.

Głębokość kanału wynosi średnio 2,5 metra, a w najgłębszym miejscu do 3 metrów. Średnia szerokość wynosi 25 metrów, a w najszerszym miejscu kanał ma 41 metrów. Kanał jest udostępniony do żeglugi. Wzdłuż Kanału Żerańskiego biegnie fragment rowerowego szlaku nad Zalew Zegrzyński.

W sieci Wikii

Losuj Wikię